Phí giao dịch hàng hoá phái sinh bao nhiêu? Bảng chi phí thực tế 2026

Anh chị đọc trang môi giới thấy ghi "phí chỉ 4.000đ một lệnh", nhưng đầu óc vẫn gợn. Vì crypto cũng từng quảng cáo "phí 0.1%", rồi cuối tháng nhìn lại tài khoản mới thấy funding rate đã gặm mất mấy phần trăm vốn lúc nào không hay. Câu hỏi thật nằm ở đây: giao dịch một lệnh cà phê giữ vài ngày, cuối cùng tài khoản bị trừ đúng bao nhiêu, và có khoản nào họ không nói trước không?

Bài này giải phẫu chi phí. Đọc xong, anh chị biết đúng 5 khoản phí sẽ bị trừ, tự tính được tổng phí một vòng lệnh cho ví dụ cà phê Robusta và VN30, và hiểu vì sao cơ chế của Sở Giao dịch Hàng hoá Việt Nam (MXV) không có kiểu funding rate biến động như sàn crypto. Không giới thiệu khoá học, không xếp hạng môi giới. Chỉ có con số và cấu trúc phí.

Nếu anh chị chưa nắm khái niệm gốc, đọc trước bài nền: Hàng hoá phái sinh là gì? Cẩm nang toàn diện cho người mới bắt đầu tại Việt Nam.

Trả lời nhanh: 5 dòng phí và một hiểu lầm phổ biến

Tổng phí giao dịch phái sinh năm 2026 gói gọn trong 5 khoản. Phí sàn MXV thu theo mỗi hợp đồng, mỗi chiều. Phí công ty chứng khoán (thường gọi là phí môi giới) dao động khá rộng tuỳ nơi mở tài khoản. Phí qua đêm chỉ phát sinh với hàng hoá quốc tế khi giữ lệnh qua ngày, còn hợp đồng chỉ số VN30 trong nước không có khoản này. Thuế thu nhập cá nhân bằng 0,1% giá trị hợp đồng, được công ty chứng khoán khấu trừ tự động ngay tại nguồn. Cuối cùng là phí chuyển và rút tiền, ở phần lớn nơi hiện nay bằng 0.

Còn ký quỹ thì sao? Ký quỹ không phải là phí. Đó là tiền của chính anh chị bị giữ lại làm tài sản đảm bảo, và được hoàn về khi đóng lệnh. Rất nhiều người mới gõ tìm "phí ký quỹ" vì tưởng khoản này mất luôn, nên phần sau tôi tách riêng để nói cho rõ.

5 dòng phí anh chị sẽ bị trừ (bảng tổng quan)

Bảng dưới gom đủ những gì một lệnh phải chịu. Điểm quan trọng cần nhớ trước khi đọc: từng dòng đều được công bố sẵn trên biểu phí của MXV và của công ty chứng khoán. Không có phí "spread ẩn" giấu trong giá, cũng không có funding rate nhảy múa theo giờ như hợp đồng vĩnh cửu bên crypto.

Dòng phí	Ai thu	Trừ khi nào	Mức 2026 (điển hình)	Có phần ẩn không
Phí sàn MXV	Sở Giao dịch Hàng hoá VN	Mỗi chiều mở và đóng	Cố định, công bố công khai	Không
Phí công ty chứng khoán	Nơi mở tài khoản	Mỗi chiều	Dao động rộng tuỳ nơi	Không, nếu biểu phí ghi rõ
Phí qua đêm	Công ty chứng khoán / liên sàn	Mỗi đêm giữ lệnh (hàng hoá quốc tế)	Vài nghìn đến vài chục nghìn/đêm	Không, có công bố hằng ngày
Thuế TNCN	Ngân sách nhà nước	Mỗi chiều, khấu trừ tại nguồn	0,1% giá trị hợp đồng	Không, luật quy định
Phí chuyển/rút tiền	Công ty chứng khoán / ngân hàng	Khi nạp hoặc rút	Thường 0đ	Hiếm khi có

Tôi để cột "mức điển hình" ở dạng khoảng thay vì con số cứng, và đây là chủ ý. Biểu phí thay đổi theo từng công ty và có thể điều chỉnh theo quý, nên con số nào cũng cần anh chị mở biểu phí thật ra kiểm chứng lại. Điều không đổi là cấu trúc: năm khoản này, không hơn. Nếu ai đó vẽ thêm dòng phí thứ sáu mà biểu phí công khai không có, hãy hỏi cho ra lẽ trước khi nạp tiền.

Phí sàn MXV: dòng phí duy nhất do sàn chính thức thu

MXV là Sở Giao dịch Hàng hoá Việt Nam, đơn vị được cấp phép tổ chức thị trường hàng hoá phái sinh trong nước. Mọi lệnh của anh chị, dù đặt qua công ty chứng khoán nào, cuối cùng cũng khớp trên hệ thống của sàn này. Vì thế phí sàn là khoản mọi người giao dịch đều phải trả như nhau, không phụ thuộc anh chị chọn nơi nào mở tài khoản.

Phí sàn tính theo mỗi hợp đồng, mỗi chiều. Nghĩa là lúc mở lệnh chịu một lần, lúc đóng lệnh chịu thêm một lần nữa. Mức phí chênh nhẹ giữa các nhóm sản phẩm, nông sản như cà phê hay đậu tương thường khác đôi chút so với năng lượng hay kim loại, nhưng biên độ chênh không lớn. Con số cụ thể nằm trên biểu phí sản phẩm mà MXV công bố, anh chị có thể tra trực tiếp tại trang chính thức của sàn (mxv.com.vn).

Có một điểm đáng để ý về mặt tâm lý. Phí sàn là khoản cố định và công bố trước, không ai thương lượng được, và cũng không "thầy" nào có thể hứa cho anh chị mức phí sàn thấp hơn người khác. Nếu gặp lời mời chào kiểu "vào nhóm anh, phí sàn ưu đãi riêng", đó là dấu hiệu nên dừng lại. Phí sàn giống như phí giao dịch trên sàn HOSE với cổ phiếu, cùng một mức áp cho tất cả, minh bạch từ đầu.

Phí công ty chứng khoán: vì sao chỗ này chênh nhau nhiều

Đây là khoản khác nhau giữa các nơi mở tài khoản, và cũng là chỗ dễ gây hiểu lầm nhất về "phí thấp". Phí môi giới tính theo mỗi hợp đồng, mỗi chiều, giống phí sàn, nhưng biên độ giữa các công ty rộng hơn hẳn. Có nơi để mức khá thấp, có nơi cao gấp vài lần.

Vì sao chênh? Công ty chứng khoán nhỏ hoặc thuần môi giới hàng hoá thường đặt phí cao hơn để bù chi phí vận hành và tư vấn. Công ty gắn với ngân hàng hoặc có quy mô lớn đôi khi để phí mềm hơn, hoặc chia bậc theo khối lượng, giao dịch càng nhiều thì phí mỗi lệnh càng giảm. Cấu trúc bậc thang này hữu ích cho người giao dịch dày, nhưng với người mới đặt vài lệnh một tuần thì gần như không chạm tới bậc ưu đãi, nên cứ tính theo mức khởi điểm cho sát thực tế.

Cách đọc biểu phí công ty chứng khoán không khó. Anh chị tìm dòng ghi "phí giao dịch" hoặc "phí môi giới", để ý xem con số là tính cho một chiều hay đã gộp cả mở lẫn đóng. Đa số ghi theo một chiều, nên chi phí giao dịch phái sinh thực tế mỗi vòng lệnh phải nhân đôi khoản này lên. Nếu biểu phí viết mập mờ kiểu "liên hệ để được báo giá" mà không có bảng cụ thể, đó là tín hiệu nên cân nhắc, vì phí minh bạch là quyền tối thiểu của người giao dịch. Ở bài này tôi cố ý không nêu tên công ty nào, vì so sánh nơi nào rẻ hơn là chuyện của một bài riêng, còn ở đây mục tiêu chỉ là hiểu cơ chế phí.

Phí qua đêm: nỗi sợ số một từ crypto có đúng với hàng hoá không

Đây là khoản khiến người từng chơi crypto lo nhất, nên tôi nói kỹ hơn một chút, dù bản chất phí qua đêm với từng ngày giữ lệnh có một bài chuyên sâu riêng đào tới công thức.

Trước hết, phân biệt hai nhóm sản phẩm. Hàng hoá quốc tế như cà phê Arabica, dầu WTI, vàng hay bạc khớp lệnh qua các sàn lớn ở nước ngoài (CME, ICE), và khi anh chị giữ lệnh qua đêm sẽ phát sinh phí qua đêm hợp đồng phái sinh. Khoản này phản ánh chi phí duy trì vị thế và chênh lệch giữa các sàn liên thông, tính theo mỗi hợp đồng cho mỗi đêm giữ. Ngược lại, hợp đồng chỉ số VN30 là sản phẩm phái sinh niêm yết trong nước, và loại này không có phí qua đêm. Giữ VN30 sang hôm sau, anh chị không mất thêm đồng phí giữ nào.

Giờ tới phần trấn an, vì đây mới là điều người mới cần nghe. Cái làm dân crypto sợ không phải bản thân việc có phí qua đêm, mà là tính biến động không lường trước của funding rate, thứ thay đổi mỗi vài giờ theo cung cầu và có lúc nhảy lên khiến người giữ lệnh mất vài phần trăm vốn trong một tháng thị trường lệch pha. Phí qua đêm của hàng hoá phái sinh MXV vận hành khác hẳn: mức phí được công bố hằng ngày trên bảng phí, biết trước, và tính theo con số cố định cho mỗi hợp đồng mỗi đêm. Nó có thể cộng dồn nếu anh chị giữ lệnh lâu, nhưng không bao giờ đột ngột "ăn" mất mấy phần trăm vốn theo kiểu funding rate.

Nói cách khác, phí qua đêm ở đây là chi phí đếm được từ trước, không phải cái bẫy trôi nổi. Ai muốn xem cách tính cho từng ngày, chẳng hạn một lệnh cà phê giữ đủ năm ngày cộng lại bao nhiêu, có thể đọc tiếp: Cách tính phí giữ hợp đồng phái sinh qua đêm chi tiết cho từng ngày.

Thuế thu nhập cá nhân: 0,1% giá trị lệnh, khấu trừ tự động

Nhiều người mới sợ thuế vì tưởng bị đánh thuế nặng trên lợi nhuận, hoặc lo phải tự đi kê khai rắc rối. Cả hai nỗi lo này đều không đúng với phái sinh.

Thuế thu nhập cá nhân với giao dịch chứng khoán phái sinh bằng 0,1% giá trị hợp đồng, không phải 0,1% trên lãi. Giá trị hợp đồng là giá khớp nhân với hệ số nhân của sản phẩm. Lấy một hợp đồng VN30 làm ví dụ minh hoạ: nếu chỉ số ở quanh mức 1.300 điểm và mỗi điểm quy ra 100.000đ, giá trị một hợp đồng vào khoảng 130 triệu, và thuế cho chiều đó rơi vào cỡ 130.000đ. Con số này chỉ để anh chị hình dung cách nhân ra, thị trường thật sẽ khác tuỳ điểm số lúc khớp.

Điểm nhẹ nhõm là công ty chứng khoán khấu trừ thuế ngay tại nguồn, tự động, mỗi chiều giao dịch. Anh chị không phải cuối năm ngồi kê khai riêng khoản này. Và cần nhớ đây là quy định của nhà nước theo pháp luật thuế hiện hành, không phải khoản công ty chứng khoán tự nghĩ ra để thu thêm.

Ký quỹ không phải phí: hiểu đúng để bớt sợ nhầm

Tới khoản gây hoảng nhiều nhất với người mới, dù nó thậm chí không phải phí. Ký quỹ ban đầu thường vào khoảng 10 đến 20% giá trị hợp đồng, tuỳ sản phẩm và tuỳ quy định ký quỹ tại từng thời điểm. Ví dụ một hợp đồng cà phê Robusta có giá trị cỡ vài chục triệu thì phần ký quỹ ban đầu chỉ là một phần nhỏ trong đó.

Chỗ này cần nói thẳng: ký quỹ là tiền của anh chị, bị giữ tại tài khoản làm tài sản đảm bảo cho vị thế đang mở, chứ không phải khoản trả cho ai. Đóng lệnh xong, phần ký quỹ được giải phóng và cộng trở lại tài khoản, đã điều chỉnh theo lãi hoặc lỗ thực tế của lệnh đó.

Nhiều người vẫn gõ tìm "phí ký quỹ phái sinh" vì hiểu nhầm ký quỹ là một loại phí, nên tôi nhấn lại cho rõ: đó là vốn bị tạm giữ, không phải chi phí. So sánh nhanh với crypto để thấy khác biệt cơ chế: margin bên crypto có thể bị thanh lý mất sạch khi giá đi ngược đủ mạnh, còn thị trường MXV có nhiều tầng cảnh báo ký quỹ trước khi buộc đóng vị thế, cho anh chị cơ hội nạp thêm hoặc chủ động cắt lệnh.

Tính tổng phí một vòng lệnh: hai ví dụ để tự làm theo

Lý thuyết đủ rồi, giờ ráp lại thành con số. Một "vòng lệnh" (round-turn) gồm cả mở và đóng, nên hầu hết các dòng phí phải nhân đôi. Tôi dựng hai ví dụ theo cấu trúc từng bước để anh chị thay số của mình vào.

Ví dụ 1: một hợp đồng cà phê Robusta, giữ 3 ngày

Vì đây là hàng hoá quốc tế và giữ qua đêm, lệnh này chịu đủ cả phí qua đêm. Cấu trúc phí giao dịch hàng hoá phái sinh cho vòng lệnh này gồm:

• Phí sàn MXV: tính 2 lần (mở + đóng)
• Phí công ty chứng khoán: tính 2 lần (mở + đóng)
• Phí qua đêm: tính 3 lần (3 đêm giữ lệnh)
• Thuế TNCN 0,1% giá trị hợp đồng: tính 2 lần

Cộng bốn nhóm trên lại là tổng phí vòng lệnh. Với cà phê Robusta, do giá trị hợp đồng không quá lớn nên phần thuế nhẹ, và tổng chi phí phần lớn đến từ phí sàn, phí công ty chứng khoán và ba đêm phí giữ. Anh chị mở biểu phí của nơi mình định giao dịch, điền từng dòng theo khung này, sẽ ra con số cụ thể của riêng mình.

Ví dụ 2: một hợp đồng VN30, mở và đóng trong ngày

Lệnh trong ngày (intraday) đơn giản hơn vì không giữ qua đêm:

• Phí sàn MXV: tính 2 lần
• Phí công ty chứng khoán: tính 2 lần
• Thuế TNCN 0,1% giá trị hợp đồng: tính 2 lần
• Phí qua đêm: 0 (đóng trong ngày, lại là hợp đồng nội địa)

Điểm thú vị khi so hai ví dụ: dù VN30 không có phí qua đêm, tổng phí một vòng lệnh của nó lại thường nhỉnh hơn cà phê, vì giá trị một hợp đồng VN30 lớn, kéo phần thuế 0,1% lên cao hơn hẳn. Nghĩa là "sản phẩm nào rẻ phí hơn" còn tuỳ giá trị hợp đồng và số ngày giữ, chứ không có câu trả lời cố định.

Toàn bộ con số anh chị điền vào hai khung trên nên kèm một lưu ý: đây là cách tính cho năm 2026, và biểu phí có thể đổi theo tháng, nên trước khi đặt lệnh thật, hãy đối chiếu lại biểu phí mới nhất của công ty chứng khoán mình chọn.

Những lỗi hay gặp khi tính phí

Sau khi hướng dẫn khá nhiều người mới, tôi thấy vài lỗi lặp đi lặp lại khiến họ tính sai, thường theo hướng đánh giá thấp chi phí thật.

Quên nhân hai chiều. Thấy "phí 4.000đ một lệnh", nhiều người tưởng đó là chi phí trọn gói cho cả vòng lệnh, trong khi thực ra chỉ là một chiều. Mở rồi đóng là hai lần, phí thực tế gấp đôi. Đây là lỗi phổ biến nhất.

Nhầm ký quỹ là phí. Đã nói ở trên, nhưng nhắc lại vì nó gây hoảng thật sự: thấy vài triệu ký quỹ bị trừ khỏi số dư khả dụng, người mới tưởng mất luôn, trong khi đó chỉ là vốn tạm giữ sẽ quay về.

Bỏ sót phí qua đêm khi thử lệnh nhiều ngày. Khi ghi nhật ký giao dịch (journal) cho một lệnh giữ vài ngày mà quên cộng phí giữ, con số lãi lỗ ghi lại sẽ đẹp hơn thực tế, dẫn tới đánh giá sai hiệu quả chiến lược.

Không đọc biểu phí trước khi mở tài khoản. Một số nơi có phí duy trì tài khoản không hoạt động, hoặc điều kiện phí ẩn trong điều khoản. Đọc kỹ trước khi ký luôn rẻ hơn phát hiện sau.

Tin lời "phí 0đ" từ nhóm Telegram. Không có sàn chính thức nào miễn toàn bộ phí, vì ít nhất phí sàn MXV và thuế nhà nước là bắt buộc với mọi lệnh. Ai hứa "giao dịch không mất phí gì" gần như chắc chắn đang giấu điều gì đó, và đây là tín hiệu cảnh giác rõ ràng.

Bước tiếp theo anh chị có thể làm ngay

Điều hữu ích nhất lúc này không phải đọc thêm, mà là tự tay dựng con số cho chính mình. Anh chị mở biểu phí công khai của MXV tại trang chính thức của sàn, cùng biểu phí của hai công ty chứng khoán đang cân nhắc, rồi lấy một lệnh mẫu như hợp đồng cà phê giữ ba ngày ở ví dụ 1 và điền từng dòng theo khung năm khoản ở trên. Làm xong bài tập nhỏ này, anh chị không còn phải đoán tổng chi phí một vòng lệnh, và đủ tự tin nhận ra ngay khi nào một lời chào phí "quá đẹp" là không thật.

Khi đã nắm được phí, câu hỏi tiếp theo thường là tổng vốn cần chuẩn bị, vì phí chỉ là một phần, còn ký quỹ và khoản đệm dự phòng mới quyết định anh chị nên nạp bao nhiêu để giao dịch an toàn. Phần đó có ở bài cùng nhóm: Đầu tư phái sinh cần bao nhiêu tiền để bắt đầu?.

Và nếu muốn quay lại nền tảng để chắc từng khái niệm, bài tổng luôn ở đây chờ anh chị: Hàng hoá phái sinh là gì? Cẩm nang toàn diện cho người mới bắt đầu tại Việt Nam.